Kobiety, polityka i imigranci. Nieznane oblicze "A Hard Day's Night" w nowej książce dziennikarki BBC

2025-10-13,  autor: kasia  
[...powrót do newsów]

W przyszłym roku ukaże się nowa książka Samiry Ahmed "A Hard Day's Night - BFI Film Classic".

Opis książki:

Jak to się stało, że film, nakręcony, by uchwycić fenomen popkultury, stał się ponadczasowym klasykiem kina?

Z ciepłem, dowcipem i precyzją Samira Ahmed ujawnia, jak pierwszy film Beatlesów zmienił nie tylko sam zespół, ale również relację muzyki pop z wielkim ekranem.

W tej barwnej i bardzo osobistej analizie autorka pokazuje, jak ta czarno-biała perełka, nakręcona w stylu dokumentalnym i tryskająca młodzieńczą energią, uchwyciła Wielką Brytanię w chwili wielkich przemian społecznych. Sposób, w jaki przedstawiono w niej sławę, koleżeństwo i medialne szaleństwo, pozostaje aktualny do dziś. Czerpiąc z własnych doświadczeń – od odkrycia filmu w dzieciństwie po pracę w branży telewizyjnej – Ahmed przybliża kunszt, który stoi za jego nieprzemijającym urokiem. Dzięki wspomnieniom członków obsady i ekipy, w tym nowym wywiadom przeprowadzonym przez samą autorkę, Ahmed zwraca uwagę na kontekst klasowy i obyczajowy A Hard Day’s Night oraz przedstawia niezwykle oryginalną analizę postaci kobiecych w filmie.

Na stronach tej książki przeniesiesz się w czasy, gdy czterech młodych mężczyzn z Liverpoolu, za pośrednictwem masowego medium, jakim była telewizja, zmieniło sposób, w jaki Wielka Brytania postrzegała samą siebie i w jaki świat postrzegał ją. Odkryjesz, jak i dlaczego A Hard Day’s Night stał się kamieniem milowym nowoczesnego kina.

Na swoim blogu Samira Ahmed wyjaśniła, dlaczego zdecydowała się na napisanie książki o filmie Beatlesów.

Dlaczego napisałam tę całą książkę o A Hard Day’s Night

Na co dzień zawodowo zajmuję się kulturą popularną jako prezenterka programu o sztuce w BBC Radio. Jednak historia tej książki, która ukaże się 2 kwietnia 2026 roku, sięga Bożego Narodzenia 1979 roku. Miałam wtedy jedenaście lat, a mój starszy brat nagrał z telewizji na nasz domowy magnetowid Betamax wszystkie filmy z Beatlesami.

Oglądałam A Hard Day’s Night (AHDN) bez końca i, jak wiele innych dzieci urodzonych zbyt późno, by zobaczyć ich na żywo, całkowicie uległam czarowi Beatlesów. Wiele lat później, już jako dojrzała kobieta w trakcie trudnej batalii prawnej, wróciłam do ścieżki dźwiękowej z tego filmu. Słuchałam jej każdego dnia w pociągu, w drodze na rozprawę i z powrotem na stację Waterloo.

Wtedy zdałam sobie sprawę, że dla mnie – i myślę, że dla nas wszystkich – Beatlesi ucieleśniali coś wyjątkowego: wyzwanie rzucone potężnym i uprzywilejowanym za pomocą talentu, dowcipu i buntowniczości. Myślę, że książka narodziła się właśnie w tamtym momencie. Taki jest jej duch. W czasach, gdy wpływ Beatlesów nieustannie rośnie, ponowne odkrywanie tamtego magicznego momentu było czystą przyjemnością.

Od samego początku uwielbiałam serię BFI Classics, począwszy od interpretacji Czarnoksiężnika z Oz pióra Salmana Rushdiego, oraz swobodę, jaką dawała – możliwość wykorzystania sześćdziesięciu fotografii do zilustrowania kluczowych momentów. Byłam też zachwycona entuzjazmem, zachętą i wsparciem ze strony wydawnictwa Bloomsbury od chwili, gdy tylko przedstawiłam im swój pomysł.

Postrzegam AHDN jako swoisty grobowiec Tutenchamona – kapsułę czasu z 1964 roku, która jednak pozostaje w pełni żywa. Chciałam zrozumieć, dlaczego ten film wydaje się tak ponadczasowy, mimo że jest na wskroś produktem swojej epoki. W mojej pracy zawsze fascynowały mnie związki między popkulturą, polityką a zmianami społecznymi. Kiedy dwa lata temu odkryłam historię taśmy ze Stowe School, odbiła się ona tak szerokim echem na świecie – również wśród osób niebędących fanami Beatlesów – ponieważ dotykała sedna ogromnych przemian zachodzących wówczas w Wielkiej Brytanii. To opowieść o końcu uległości; o tym, jak kultura klasy robotniczej, uosabiana przez tych młodych mężczyzn, zdobyła podziw i stała się wzorem dla chłopaków z elitarnej, prywatnej szkoły. Właśnie o tym jest ta książka: o tym, jak zmieniała się Wielka Brytania i świat.

Jeden z rozdziałów, z którego jestem najbardziej dumna, poświęciłam kobietom w AHDN. Przyglądam się w nim postaciom kobiet robiących karierę i łączę je z szerokimi zmianami społecznymi tamtych lat, gdy kobiety coraz odważniej dążyły do niezależności jako wizażystki, reżyserki, dziennikarki, projektantki mody czy specjalistki od reklamy. Rozmawiałam z dziewczynami, które jako nastolatki były na filmowym koncercie, z artystką z filharmonii, która wystąpiła w scenie operowej, a także z Davidem Jansonem, chłopcem, który zagrał tę niezwykłą scenę z Ringo. Wszyscy oni zdradzili mi, jak wiele w tym filmie było improwizacji i jak wyglądały ich interakcje z Beatlesami. A czy wiecie, że Paul McCartney cytował w stołówce poetę Tennysona?

W książce ujawniam kulisy zmiany jednej z kluczowych scen. Tłumaczę też, w jaki sposób filmowi udało się uniknąć przestarzałych odniesień do rasy i płci, które zaciążyły na tak wielu produkcjach tamtej ery. Co najważniejsze, to książka nie tylko dla tych, którzy już kochają Beatlesów, ale dla każdego, kogo pasjonuje kino, fascynują lata 60., styl, design i telewizja. Fantastyczna okładka autorstwa Marka Swana oddaje kolejny kluczowy motyw mojej interpretacji – ogromną rolę telewizji w przedstawieniu Beatlesów światu. Przyglądam się temu, jak tworzono wtedy telewizję, analizuję wpływ ich historycznych występów u Eda Sullivana kilka miesięcy wcześniej i pokazuję, jak Beatlesi stali się unikalną siłą w momencie, gdy stara kultura rewiowa przenikała się z nową kulturą ekranu.

Przede wszystkim jednak analizuję dziedzictwo tego filmu, jego wpływ na teledyski, kino i seriale komediowe – od The Monkees, przez Spice Girls, aż po zespół Kneecap i przyszłość. AHDN sprawił, że miliony ludzi na całym świecie mogły poczuć się, jakby naprawdę były na koncercie Beatlesów. Współczesną próbą osiągnięcia tego efektu jest widowisko Abba Voyage. Co przyniesie przyszłość?

W czasach, gdy w wielu krajach narasta podsycana przez polityków wrogość wobec imigrantów, mam nadzieję, że czytelnicy z przyjemnością odkryją, że ten film – stanowiący kwintesencję brytyjskiego, północnego fenomenu klasy robotniczej – został stworzony przez imigrantów. Ludzi takich jak reżyser Richard Lester czy producent Walter Shenson. Na zdjęciach w książce zobaczycie chłopców, dziewczynki, osoby o różnym kolorze skóry – wszyscy wspólnie cieszą się inkluzywną magią wspaniałej czwórki.

Przyglądam się też, jak film był promowany – i jak się go obawiano – w państwach totalitarnych u szczytu Zimnej Wojny. Piszę o tym, jak w Niemczech Zachodnich stworzono całkowicie oryginalny dubbing, w którym Beatlesi swobodnie nawiązywali do prozy Güntera Grassa, niemieckiej poezji i kina.

Trudno wyrazić słowami, jak wielką radością było pisanie tej książki. Chociaż… właściwie chyba właśnie to robię. Mam nadzieję, że tę radość czuć na każdej stronie.

To nie jest sztywna, akademicka praca pełna żargonu. Jestem ogromnie wdzięczna Markowi Lewisohnowi, który zgodził się przeczytać manuskrypt i zadbał o to, bym nie powieliła wielu błędów i mitów narosłych wokół filmu. Zupełnie jak pociąg, do którego Beatlesi wsiadają na początku filmu, ta książka to szalona jazda. Mam wielką nadzieję, że zechcecie wsiąść na pokład.

Więcej na temat A Hard Day's Night:
2025-10-13: Kobiety, polityka i imigranci. Nieznane oblicze "A Hard Day's Night" w nowej książce dziennikarki BBC,
2024-10-19: W październiku ukaże się limitowana edycja albumu "A Hard Day's Night",
2019-03-05: "A Hard Day's Night" ulubionym filmem Pawła Pawlikowskiego,
2015-04-23: Film "A Hard Day's Night" ponownie wyświetlony w Multikinie!,
2014-10-07: Konkurs z DVD zakończony!,
2014-09-27: Konkurs: wygraj "A Hard Day's Night" na DVD!,
2014-09-10: Wyniki konkursu "A Hard Day's Night",
2014-09-05: Koncert 50 lat A Hard Day,
2014-09-03: Konkurs - wygraj bilety na AHDN ,
2014-08-25: Zbigniew Hołdys wspomina film A Hard Day's Night,
2014-08-12: Tajemnica "Train Song" rozwiązana?,
2014-08-11: Polska premiera kinowa "The Beatles: A Hard Day s Night",
2014-07-31: Mark Lewisohn o "Carnival of Light" i swojej fascynacji Beatlesami,
2014-07-07: Komentarz Ringo odnośnie utworu “Train Music”,
2014-07-06: Pattie Boyd o roli w filmie z Beatlesami,
2014-06-24: Film "A Hard Day's Night" [blu-ray]- wydanie brytyjskie,
2014-06-22: Tajemnicza piosenka w filmie A Hard Day's Night,
2014-06-19: Nowa okładka A Hard Day's Night,
2014-04-28: Zwiastun odnowionej wersji filmu A Hard Day's Night,
2014-04-19: Festiwalu Filmowego TCM - Alec Baldwin i wywiad o The Beatles ,
2014-04-12: Premiera filmu A Hard Day's Night na festiwalu filmowym TCM Classic Film Festival w Los Angeles,
2014-03-17: Oficjalne potwierdzenie wydania ulepszonej wersji A Hard Day's Night!,
2014-03-14: Film A Hard Day's Night w kinach i na DVD!,
2009-09-09: Premiera zremasterowanych płyt The Beatles oraz filmu A Hard Days Night na blue-ray,
2004-07-06: 40 lat filmu "A Hard Day's Night",
2003-08-26: Noc po ciężkim dniu - wystawa fotografii z filmu,
1964-07-10: W Anglii ukazuje się LP A Hard Day's Night,
1964-07-06: Światowa premiera filmu A Hard Day's Night,
1964-06-02: Sesja nagraniowa AHDN (12): Things We Said Today,
1964-06-02: Sesja nagraniowa AHDN (11) - "Any Time at All",
1964-06-02: Wieczorna sesja nagraniowa do AHDN (13): When I Get Home,
1964-06-01: Popołudniowa sesja nagraniowa AHDN (9): I'll Be Back,
1964-06-01: Beatlesi kontynuują sesje nagraniowe do LP "A Hard Day's Night" (10): I'll Cry Instead,
1964-04-23: Beatlesi kręcą scenę Can't Buy Me Love,
1964-04-16: Sesja nagraniowa do LP A Hard Day's Night (8): piosenka tytułowa,
1964-04-13: Filmowanie "A Hard Days Night",
1964-04-05: Filmowanie scen otwierających A Hard Day's Night,
1964-03-31: AHDN - scena koncertu w TV,
1964-03-13: Beatlesi kręcą film AHDN na lotnisku Gatwick,
1964-03-11: Film AHDN. Nagrywanie scen do piosenki I Should Have Known Better.,
1964-03-06: Beatlesi kręcą film A Hard Day's Night. Powrót Lennona do domu.,
1964-03-02: Beatlesi zaczynają kręcić swój pierwszy film. George spotyka Pattie. ,
1964-03-01: Sesja nagraniowa do LP A Hard Day's Night (7): I'm Happy Just To Dance With You,
1964-02-27: Sesja nagraniowa (5): "Tell Me Why",
1964-02-27: Sesja LP A Hard Days Night (6): "If I Fell",
1964-02-25: Sesja nagraniowa AHDN (2): You Can't Do That,
1964-02-25: Popołudniowa sesja nagraniowa AHDN (3): And I Love Her,
1964-02-25: Trwa sesja nagraniowa do A Hard Day's Night (4): I Should Have Known Better,
1964-01-29: Zarejestrowaniem Can't Buy Me Love rozpoczyna się kompletowanie utworów do LP "A Hard Day's Night",